Çarşamba
Son günlerde Enis Batur ve Selçuk Altunokumalarına ağırlık verdim. Enis Batur’un deneme kitaplarını ardarda okuyorum. Ölesiye Sanat’la baÅŸlamıştım okumaya. Smokinli BerduÅŸ, Kırkpâre ve ÅŸimdi de Aciz ÇaÄŸ, faltaÅŸları. Selçuk Altun’un da Kitap İçin 3 adlı kitabını okurken yeni romanı “Sol Omzuna GüneÅŸi Asmadan Gelme” çıkınca hemen bu kitabı da okudum ve bir baÅŸka Selçuk Altun romanı “Senelerce Senelerce Evveldi” beni kendine çekti. Sanırım “Bir Sen Yakınsın Uzakta Kalınca”yı da okuyacağım birkaç gün içinde. Bir yandan da yeniden Cemal Süreya ÅŸiirlerine dönüş yapıyorum. Arka arkaya iki yeni Cemal Süreya ÅŸiir kitabı okur karşısına çıkarıldı YKY tarafından. İlk ÅŸiir kitabı Üvercinkayeniden basıldı Sevda Sözleri’nden ayrı olarak. Bir de ÅŸairin eÅŸi Elif Sorgun tarafından seçilen ÅŸiirlerden oluÅŸan Bir Kırlangıcın Daha Var yayınlandı. Sanırım bu iki kitap sonrasında Sevda Sözleri’ni de tekrar okuyacağım.
Bu kitapları ve ÅŸiirleri okurken aklıma önemli bir soru iÅŸareti de takılmadı deÄŸil: yazarlar, ÅŸairler eserlerini üretirken baÅŸka yazarlardan ne ÅŸekilde etkileniyorlar? Özellikle Cemal Süreya’nın Üstü Kalsın ÅŸiiri bana bu soruyu sordurdu. Çünkü son zamanlarda üzerinde yoÄŸunlaÅŸtığım diÄŸer bir ÅŸair olan Behçet Necatigil’in Kapalı Çarşı adlı kitabında yer alan Lâdes adlı ÅŸiire bir çaÄŸrışım yaratıyor Üstü Kalsın bende. Elbette ki birebir aynılık söz konusu deÄŸil fakat Cemal Süreya’nın bu ÅŸiirden etkilenmiÅŸ olabileceÄŸini düşünüyorum. Bir de Enis Batur’un Aciz ÇaÄŸ, faltaÅŸları adlı kitabındaki Candan Günce baÅŸlıklı denemesinde geçen Çaprazlama Günlük fikri beni Ayfer Tunç’un Suzan Defter öyküsüne götürdü. Ayfer Tunç, Suzan Defteri yazmadan önce Enis Batur’un bu fikriyle karşılaÅŸmış olabilir mi?
Tabii ki bunlar sadece birer soru. Ama beni asıl ilgilendiren yazarların, şairlerin yazma sürecinde nelerden etkilendikleri. Neler sayesinde yeni fikirlere yöneldikleri. Nelerin zihinlerinde ışık çakmasına sebebiyet verdiği. Keşke bir fırsat olsa da yazarların, şairlerin etkilenme durumlarını daha yakından gözlemleyebilsek.
Aslında bir de hiç farkına varılmayan etkileşimler söz konusu yazan kişiler için. Bir ara karşısına çıkıp da dikkatini pek çekmeyen, ama bilinçaltının derinliklerine atılmış olan fikir zerrecikleri günün birinde yazma sürecine direkt etki ediyor. Kendi yazma sürecimi bu düşünce çerçevesinde gözden geçirmeliyim. Beni nelerin etkilediğini, nelerin yazmaya yönlendirdiğini, yazdıklarımda kimlerin ne gibi etkileri olduğunu araştırmalıyım.
on9mart’14gecesi edirne
Tuna BAÅžAR